Onderwatergeluid Waddenzee
In de Waddenzee meten we onderwatergeluid van verschillende vaartuigen, om beter te begrijpen wat dit doet met het unieke ecosysteem. Vooral voor zeer ondiep water is er nog weinig bekend over de propagatie van geluid. Door op slimme plekken geluid te meten – van droogvallende platen tot diepe geulen – krijgen we inzicht in hoe ver geluid zich in de Waddenzee kan verspreiden en wat voor rol verschillende schepen daarbij spelen.
- Opdrachtgever: Rijkswaterstaat
- Locatie: Waddenzee (havens Lauwersoog en Harlingen)
- Project periode: 2022
De Waddenzee is een dynamisch en ecologisch waardevol gebied, waar dagelijks diverse typen vaartuigen gebruikmaken van de aanwezige vaargeulen. Ondanks de toenemende aandacht voor onderwatergeluid als milieufactor, is er nog beperkt inzicht in hoe geluid van scheepvaart zich voortplant in ondiepe, getijde gebonden wateren zoals de Waddenzee. Dit geldt met name voor de combinatie van vaargeulen en omliggende zand- en slikplaten, waar grote ecologische kwetsbaarheid samenkomt met menselijke activiteit.
De toename in geluid en de mogelijke effecten ervan worden steeds duidelijker. Vanuit de Kaderrichtlijn Mariene Strategie is Nederland verplicht om onderzoek te doen naar de effecten van onderwatergeluidsbronnen. Een van de kennisleemtes is de impact van onderwatergeluid in de Waddenzee (ondiep water) en de individuele bijdragen van specifieke vaartuigen. Met dit onderzoek is een eerste inventarisatie uitgevoerd naar het onderwatergeluid van vaartuigen in de Waddenzee.
Binnen dit project werden daarom gedurende een volledige week in het (na)zomerseizoen akoestische metingen uitgevoerd vanaf meerdere meetlocaties, strategisch geplaatst langs zogenaamde raaien (lijnen haaks op de vaargeul). Deze meetpunten variëren in diepte – van droogvallende platen tot circa 8 meter – en in afstand tot de vaargeul, met een maximum van 3 kilometer. Door metingen te verrichten over zowel weekdagen als het weekend, en gedurende dag- en nachtperiodes, wordt een zo compleet mogelijk beeld verkregen van het onderwatergeluid in de Waddenzee.
Het uiteindelijke doel? Beter begrijpen welke impact scheepvaartgeluid heeft op de Waddenzee, zodat we samen met andere partijen kunnen werken aan duurzame oplossingen en een goede balans tussen natuur en gebruik.



Bekijk onze andere projecten

Bruinvis Netwerk Borssele
De Nederlandse overheid investeert in grootschalige ontwikkeling van windenergie op zee. Deze ontwikkeling roept om wetenschappelijk onderzoek naar de mogelijke effecten hiervan op de ecologie van de Noordzee. Binnen het Wind op Zee Ecologisch Programma (WOZEP) wordt onderzoek uitgevoerd naar het habitatgebruik van bruinvissen in en rondom het operationele windpark Borssele. Dit onderzoek levert essentiële kennis voor het beoordelen van de ecologische impact van offshore windparken en het vormgeven van eventuele mitigerende maatregelen.

Sediment sturen met een innovatieve zandvleugel
Jaarlijks versterken suppleties met een totale omvang van circa 12 miljoen m3 extra zand de Nederlandse kustlijn. Prognoses wijzen uit dat deze hoeveelheid door klimaatverandering en de daaraan gerelateerde zeespiegelstijging in de nabije toekomst onvoldoende is om de veiligheid van Nederland te borgen. Binnen het programma ‘Innovatie in de Kustlijnzorg’ (IKZ) werkt WaterProof samen met Waardenburg Ecologie en de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) aan een innovatie genaamde ‘Zandvleugel’. Middels schaalexperimenten en modelering wordt onderzocht of de Zandvleugel een alternatief kan zijn voor de reguliere methode van suppleren langs de kust.

Onderzoek naar ontzandingskuilen
Bij de bouw van windmolen parken op zee worden verschillende soorten funderingen gebruikt. De meest gebruikte fundering zijn de monopile, gravity-based structure en jacket. WaterProof heeft in samenwerking met Leo van Rijn onderzocht wat de te verwachte dimensies zijn van ontzandingskuilen rondom de funderingen van windmolens. Voor deze studie is gebruik gemaakt van schaal experimenten uitgevoerd in het stromings- en sedimentbassin van WaterProof in combinatie met de toepassing van numerieke modellen.